Wszystko, co katolickie. W jednym miejscu.
Św. Wawrzyńca, diakona i męczennika·święto·Okres ZwykłyWszystko, co katolickie. W jednym miejscu.
Św. Wawrzyńca, diakona i męczennika·święto·Okres ZwykłyNauczanie katolickie
Konkretne zasady, jasno wyjaśnione — kto musi pościć, kiedy i co to oznacza w praktyce.
Katolicy często używają słowa „post" jako ogólnego określenia, ale Kościół rozróżnia dwa odrębne zobowiązania, każde z własnymi zasadami i wymaganiami wiekowymi.
Ograniczenie ilości jedzenia. Spożywa się jeden pełny posiłek i dwa mniejsze, które razem nie równają się pełnemu posiłkowi. Bez podjadania między posiłkami.
Obowiązuje: wiek 18–59 lat
Ograniczenie rodzaju jedzenia. Zakaz mięsa zwierząt lądowych i drobiu. Ryby, jaja, nabiał i owoce morza są dozwolone.
Obowiązuje: od 14. roku życia
Wymagany jest zarówno post, jak i wstrzemięźliwość. To początek Wielkiego Postu. Jeden pełny posiłek, dwa mniejsze, bez mięsa.
Zakaz mięsa w piątki Wielkiego Postu. Post ilościowy nie jest w te dni wymagany (tylko w Środę Popielcową i Wielki Piątek), choć wielu katolików podejmuje go dobrowolnie.
Najsurowszy dzień. Wymagany jest zarówno post, jak i wstrzemięźliwość. Wielu katolików idzie dalej i je tylko chleb z wodą lub pości zupełnie do wieczornego posiłku. Kościół zachęca do przedłużenia postu wielkopiątkowego również na Wielką Sobotę.
Każdy piątek jest dniem pokuty na cześć Męki Chrystusa. W Polsce obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych we wszystkie piątki roku, chyba że na piątek przypada uroczystość. To tradycja głęboko zakorzeniona w polskiej pobożności katolickiej.
| Dzień | Post? | Bez mięsa? | Kto |
|---|---|---|---|
| Środa Popielcowa | Tak | Tak | 18–59 (post) / 14+ (wstrzemięźliwość) |
| Piątki Wielkiego Postu | Nie | Tak | 14+ |
| Wielki Piątek | Tak | Tak | 18–59 (post) / 14+ (wstrzemięźliwość) |
| Pozostałe piątki | Nie | Pokuta* | 14+ |
* W Polsce wstrzemięźliwość od mięsa obowiązuje we wszystkie piątki roku, chyba że na piątek przypada uroczystość.
Kościół zawsze uznawał, że niektórzy ludzie nie powinni pościć. Pokuta nie powinna szkodzić zdrowiu.
Jeśli nie jesteś pewien, czy jesteś zwolniony, porozmawiaj ze swoim proboszczem. Obowiązek jakiejś formy pokuty pozostaje nawet dla tych, którzy nie mogą pościć — dodatkowa modlitwa, jałmużna lub inne wyrzeczenia są zawsze dostępne.
Post to nie dieta. Nie chodzi o odchudzanie ani „detoks." Post katolicki to dyscyplina duchowa o trzech celach:
Dyskomfort głodu ofiarowany jest jako mały udział w cierpieniu Chrystusa. To konkretny sposób powiedzenia: „Wiem, że moje grzechy kosztowały, i jestem gotów ponieść mały koszt w zamian." Prorok Joel wołał: „Nawróćcie się do Mnie całym swym sercem, przez post i płacz, i lament" (Jl 2,12).
Głód jest jednym z najbardziej podstawowych ludzkich popędów. Uczenie się mówienia „jeszcze nie" swojemu żołądkowi uczy mówić „jeszcze nie" — lub „nie" — innym pragnieniom. Św. Augustyn pisał, że post „oczyszcza duszę, wznosi umysł, poddaje ciało duchowi, czyni serce skruszone i pokorne."
Gdy dobrowolnie opuszczasz posiłek, doświadczasz ułamka tego, co miliony znoszą niedobrowolnie. Pieniądze, które wydałbyś na jedzenie, mogą być przekazane jako jałmużna. Post bez miłosierdzia jest niepełny — Ojcowie Kościoła twardo na tym nalegali.
W Polsce wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych obowiązuje we wszystkie piątki roku, chyba że na piątek przypada uroczystość. To tradycja mocno zakorzeniona w polskim katolicyzmie. Wielu Polaków zachowuje ten zwyczaj jako prosty, namacalny sposób uczczenia Męki Chrystusa.
Mięso zwierząt lądowych i drób: wołowina, wieprzowina, kurczak, baranina itp. Ryby, owoce morza i inne produkty morskie są dozwolone. Jaja, nabiał i produkty pochodzenia zwierzęcego (masło, ser, bulion) również są dozwolone. Zasada wywodzi się ze starszego rozróżnienia między mięsem zwierząt ciepłokrwistych i zimnokrwistych.
Nie. Kobiety w ciąży i karmiące matki są zwolnione z obowiązku postu, choć obowiązuje je wstrzemięźliwość (brak mięsa w Środę Popielcową i piątki Wielkiego Postu). W praktyce jedz to, co potrzebne do odżywienia siebie i dziecka.
Jeśli było to rzeczywiście przypadkowe — zapomniałeś, jaki jest dzień — nie ma grzechu, ponieważ grzech wymaga wiedzy i zgody. Po prostu wróć do wstrzemięźliwości, gdy to sobie uświadomisz. Nie ma potrzeby spowiadania się z uczciwego przypadku.
Tak. Płyny (w tym kawa, herbata, sok, a nawet alkohol z umiarem) nie łamią postu. Post dotyczy pokarmów stałych. Jednak duchem postu jest dobrowolna ofiara — jeśli Twój „płynny obiad" to koktajl na 600 kalorii, możesz zachowywać literę prawa, ale mijasz się z jego sensem.
Katolicy muszą powstrzymać się od wszelkiego jedzenia i picia (z wyjątkiem wody i lekarstw) przez co najmniej jedną godzinę przed przyjęciem Komunii Świętej. To odrębna zasada od postu wielkopostnego i obowiązuje za każdym razem, gdy przyjmujesz Eucharystię, przez cały rok. Osoby starsze, chore i ich opiekunowie mają łagodniejsze wymagania.
Post to starożytna praktyka zakorzeniona w Piśmie Świętym (Mojżesz, Eliasz i sam Jezus pościli) oraz w nieprzerwanej Tradycji Kościoła. Służy trzem celom: pokucie za grzechy, panowaniu nad pożądliwościami ciała oraz solidarności z ubogimi i głodnymi. Katechizm (KKK 1434) naucza, że post jest jednym z trzech filarów praktyki wielkopostnej, obok modlitwy i jałmużny.
Codzienne czytania, modlitwy z przewodnikiem i katolicka wspólnota towarzysząca Ci przez Wielki Post i każdy okres roku liturgicznego.